Nijmegen, een bruisende allemansvriend

"Het eeuwige kind in ons zal nooit in staat zijn om los te laten waar het is 'gelijfd', om maar een ouderwetse term van stal te halen. Ik kon uit Nijmegen vertrekken, maar Nijmegen is nooit uit mij weggeweest. Zelfs in de jaren dat ik als verslaggever met cameraploegen over de wereld trok – oorlogen, hongersnoden, politieke crises - belde ik naar huis voor de uitslagen van SV Hatert en NEC en nog altijd word ik bijna jaarlijks beslopen door de opwelling om er toch maar terug te keren: ten diepste een ontheemde Nijmegenaar in Het Gooi.

Dat ik toch op vijf kwartier rijden van mijn thuisstad blijf wonen, zegt alles over de kracht en de zwakte van Nijmegen: een veilig provincialisme dat me zowel omhelst als naar de keel grijpt. Laat ik op deze plek om te beginnen de bekoringen belichten.

Wat me in Nijmegen vooral aanspreekt is de bruisende toegankelijkheid, de sfeer die altijd een uitnodiging bevat. Nijmegenaren zijn – anders dan Maastrichtenaren - geen chauvinistische lokaal-patriotten. Evenmin kennen ze de Amsterdamse bravoure, de Rotterdamse werklust of het gouvernementele van Arnhem.

Nijmegen hoort niet eens bij Gelderland. Het ligt met de rug naar alles en iedereen toe zichzelf te zijn. En werkt aldus als een magneet op anderen. Van professoren en studenten tot vrijers en voetvolk, het is een stad waar je blijft hangen. Ooit schreef ik in het voorwoord van een boekje: “Nijmegen is een vrolijke allemansvriend die zelf nooit op de versiertoer gaat”. Bij de menselijke soort zouden we dat “charisma” noemen.

In het nadeel van Nijmegen werkt het kleinsteedse, die innerlijke overtuiging die voortdurend tot bescheidenheid oproept, een gehavend zelfbeeld waarin 'nuilers' het altijd winnen van dromers, een alledaagsheid die weldadig voelt, maar een hekel heeft aan grandeur. Grote plannen zijn er net zo verboden als grote auto’s. Met Nijmegen heb ik een haat-liefde-verhouding. Maar de liefde wint. Natuurlijk. "

Fons de Poel, TV-journalist